Katarlı arabulucular, ABD ile İran arasında doğrudan müzakerelerin yeniden başlamasını sağlamak ve yeni bir askeri çatışmayı önlemek amacıyla Tahran’da 12 saati aşkın görüşmeler gerçekleştirdi.
ABD merkezli Axios’un diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre, Katar heyeti cuma günü İranlı yetkililerle görüştü. Görüşmeler boyunca heyetin Beyaz Saray ile düzenli temas halinde olduğu, diplomatik görüşmelerin bugün Doha’da devam edeceği belirtildi.
Görüşmelerde olumlu ilerleme sağlandığı ancak temasların sürdüğü aktarıldı. Katar’ın, ABD ile İran’ın birkaç gün içinde karşılıklı güven artırıcı adımlar atmasını ve böylece doğrudan müzakerelerin yeniden başlamasını sağlamaya çalıştığı ifade edildi.
NÜKLEER TESİSLER VE YAPTIRIMLAR MASADA
Katar’ın üzerinde çalıştığı formüle göre İran’ın, Birleşmiş Milletler (BM) denetçilerinin saldırılarda zarar gören nükleer tesislere erişmesine izin vermesi, ABD’nin ise buna karşılık bazı yaptırımları hafifletmesi öngörülüyor.
Müzakerelerin önündeki temel anlaşmazlığın ise tarafların önceliklerinde yaşandığı belirtildi. Trump yönetimi, görüşmelerin yeniden başlaması için İran’dan nükleer programına ilişkin tavizler talep ederken Tahran, ABD’nin öncelikle deniz ablukasını kaldırmasını, dondurulan İran fonlarını serbest bırakmasını ve petrol satışlarına izin vermesini istiyor.
Katar’ın, güven artırıcı adım olarak İran’ı BM denetçilerinin zarar gören nükleer tesislere erişimine izin vermeye ikna etmeye çalıştığı, Washington’ın da bazı yaptırımları hafifletmeyi değerlendirdiği kaydedildi.
TRUMP YÖNETİMİNDE İRAN KONUSUNDA GÖRÜŞ AYRILIĞI
Axios’a konuşan ABD’li bir yetkiliye göre, Trump yönetimi içinde İran’a nasıl yaklaşılması gerektiği konusunda görüş ayrılıkları bulunuyor.
Savunma Bakanı Pete Hegseth ile Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun mevcut İran yönetimiyle nükleer anlaşmaya varılabileceğine şüpheyle yaklaştığı ve İran’ın yeni saldırılar dahil olmak üzere daha fazla zayıflatılması gerektiğini düşündüğü aktarıldı.
Başkan Yardımcısı JD Vance ile Trump’ın temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner’ın ise müzakerelerin yeniden başlatılmasını istediği belirtildi. Hazine Bakanı Scott Bessent’in de askeri harekata dönülmeden önce İran’a yönelik ekonomik baskının sonuç vermesi için zaman tanınmasını savunduğu kaydedildi.
ABD Başkanı Donald Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada görüşmelere ilişkin, “Görüşmeler var. Konuşmak istiyorlar. Konuşmaya devam ediyorlar... Açıkçası zamanımız var” dedi.
TÜRKİYE VE SUUDİ ARABİSTAN’DAN TRUMP’A DİPLOMASİ ÇAĞRISI İDDİASI
Axios’a konuşan bölgesel bir kaynak, Türkiye, Mısır, Irak, Pakistan ve Suudi Arabistan’ın İran’a ABD ile müzakerelere yeniden başlaması yönünde çağrıda bulunduğunu belirtti.
Haberde ayrıca Türkiye ve Suudi Arabistan liderlerinin son günlerde ABD Başkanı Trump’tan diplomatik girişimlere daha fazla zaman tanımasını istediği ileri sürüldü.
Buna karşılık İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun, ABD’deki ara seçimlerin hemen ardından İran’a karşı ortak bir askeri operasyon başlatılması için Trump nezdinde girişimlerde bulunduğu ifade edildi.
Axios, yeni bir ABD-İsrail saldırısının İran’ın yanı sıra Körfez ülkelerinde de büyük çaplı yıkıma yol açabileceğini ve küresel enerji krizini ağırlaştırabileceğini yazdı.
