Ekonomist Prof. Dr. Hakkı Hakan Yılmaz, Meclis’e sunulan 2027 yılı bütçe teklifinde Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) yapılacak bütçe transferlerinde yüzde 66 artış öngörüldüğünü belirterek, bu artışın 2027 yılında yapılabilecek olası seçim ve emekli aylıklarına ek artış bağlamında değerlendirilebileceğini ifade etti.
Kamu çalışanlarına 2027 yılında yapılacak zamlar için bütçeye konulan ödeneğin ortalama yüzde 24 artırıldığını kaydeden Yılmaz, “2027 başında memur ve memur emeklilerine yüzde 8,4, işçi emeklilerine ise verilecek artış oranı yüzde 10,5 seviyesinde bekleniyor” dedi.
Yılmaz, iktidarın geçen hafta Meclis’e sunduğu 2027 yılı bütçe teklifini enflasyon hedefi, maaş ve aylıklardaki artışlar, vergi ve faiz boyutlarıyla değerlendirdi.
Bütçenin 27,3 trilyon TL harcama, 23,4 trilyon TL gelir ve 3,9 trilyon TL açık öngörüsüyle Meclis’e sunulduğunu anımsatan Yılmaz, “Bütçe harcamaları yüzde 38,7, bütçe gelirleri ise yüzde 37,5 seviyesinde artış göstermiştir. GSYH’ya oran olarak hem harcamalar hem de gelirler artmaktadır” diye konuştu.
“ENFLASYONA KÖRÜKLE GİDİYOR”
2027 yılı bütçe hedeflerinin enflasyon hedefiyle ne ölçüde uyumlu olduğu sorusunu değerlendiren Yılmaz, bütçede ortalama Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) enflasyonunun yüzde 22,5, yıl sonu enflasyonunun ise yüzde 21 olarak öngörüldüğünü belirtti.
Faiz dışı bütçe harcamalarındaki artışın yüzde 38,4 seviyesinde programlandığını kaydeden Yılmaz, 2026 yılı bütçesinin hazırlanması sırasında esas alınan oran üzerinden hesaplandığında artışın yüzde 44’e çıktığını ifade etti.
Ortalama enflasyon ile faiz dışı harcamalardaki oransal artış arasındaki farklılaşmanın yüzde 70,8 gibi yüksek bir marjda olduğunu belirten Yılmaz, enflasyon hedefinin bütçe harcama ve vergi hedeflerine yansımadığını savundu.
Yılmaz, “Bir anlamda bütçe hem harcama hem de vergi yoluyla enflasyona körükle gitmekte” dedi.
2027 yılı sonunda enflasyonun en iyi senaryoda bile yüzde 25’in altına düşmeyeceğini öne süren Yılmaz, bütçe hedefleri ile enflasyon beklentileri arasındaki farka dikkati çekti.
“YOKSULLAŞMA DEVAM EDECEK”
Çalışanlar ve emekliler için maaş ve aylık artışlarının hedef enflasyon üzerinden belirlendiğini anımsatan Yılmaz, gerçekleşen enflasyonun hedeflerin üzerinde kalmasının gelirlerde aşınmaya yol açtığını belirtti.
Yılmaz, “Bu, enflasyonun yüzde 100’lere yakın saptığı bir ortamda (bu yıl hedef enflasyon yüzde 16'ydı, gerçekleşme yüzde 30’un altına düşmeyecek) dönem içinde maaşların ve aylıkların önemli oranda aşınması demek. Bu aşınma söz konusu kesimlerin daha da yoksullaşması anlamına geliyor” ifadelerini kullandı.
Ekim ayında Üretici Fiyat Endeksi’nin (ÜFE) yüzde 2,5 gelmesi durumunda 2027 yılı yeniden değerleme oranının yüzde 27,9 olacağını kaydeden Yılmaz, vergi artışının yüzde 36,5 olarak öngörüldüğü bir ortamda yeniden değerleme oranının bazı alanlarda düşürülmesini beklemenin iyimser bir yaklaşım olacağını söyledi.
İktidarın sıkça dile getirdiği vergide adalet ve doğrudan vergilerin payının artırılması hedefini de değerlendiren Yılmaz, “Vergide özellikle çalışanları ve düşük gelirlileri ilgilendiren vergi teşvikleri, kentsel rantların vergilendirilmesi, gerçek kazançları vergilendiren bir reform ufukta yine görünmüyor” değerlendirmesinde bulundu.
KAMU ÇALIŞANLARINA ZAM
Kamu çalışanlarına 2027 yılında verilecek zam için bütçeye konulan ödeneğin ortalama yüzde 24 artırıldığını belirten Yılmaz, memur ve memur emeklileri ile işçi emeklilerine yapılması beklenen artış oranlarını açıkladı.
Yılmaz, “2027 başında memur ve memur emeklilerine yüzde 8,4, işçi emeklilerine ise verilecek artış oranı yüzde 10,5 seviyesinde bekleniyor, enflasyonun izleyen üç ayda sırasıyla ekimde yüzde 2,6, kasımda 1,15 ve aralıkta 1,0 gerçekleşmesi durumunda” dedi.
Harcama tarafındaki en dikkat çekici gelişmenin SGK’ye yapılacak bütçe transferlerinde öngörülen yüzde 66’lık artış olduğunu vurgulayan Yılmaz, bu artışın farklı nedenlerden kaynaklanabileceğini belirtti.
Yılmaz, konuya ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
“Birincisi, devlet katkısının kaldırılmasına bağlı olarak SGK’nın mali dengesinde oluşacak bozulmanın ilave bütçe finansmanıyla karşılanması, ikincisi emekli aylıklarına ilave artış veya sosyal destek sağlanması, üçüncüsü işverenlere yönelik prim teşvik ve desteklerinin genişletilmesidir. Ama ne şekilde olursa olsun SGK’ya aktarılacak transfer artışı oldukça yüksek ve bu emeklileri de kapsayacak bir program uygulanması anlamına geliyor diye değerlendiriyorum.
Bütçenin Meclis’te görüşülmesi sırasında, ilgili bakanlık bütçesinde SGK’ye yapılacak transferlerin ayrıntıları ortaya konulduğunda, bu artışın hangi ihtiyaç ve politika tercihlerinden kaynaklandığı daha net anlaşılacaktır.”
SEÇİM VE BÜTÇE İLİŞKİSİ
2027 bütçesindeki artışların olası seçimlerle bağlantısına ilişkin değerlendirmede bulunan Yılmaz, SGK’ye ve fonlara yapılacak transferlerin öne çıktığını belirtti.
Yılmaz, “Eğer seçim için bir şey aranıyorsa, bütçede buna işaret olarak SGK’ya yapılacak transfer genişlemesi ile fonlara yapılacak transfer öne çıkmakta. Fonlara yapılan transferde ise ne kadarının savunma sanayi fonuna ne kadarının sosyal dayanışma fonuna gittiği önemli” ifadelerini kullandı.
