Axios’un haberine göre 28 ülkenin yer aldığı Barış Kurulu ile Filistinli teknokrat yönetimin bir yılı aşkın süredir üzerinde çalıştığı plan, toplam 66 projeden oluşuyor. Çalışma, Gazze’de savaşın ardından imar, altyapı, ekonomi ve yönetimin yeniden kurulmasına ilişkin kapsamlı bir yol haritası sunmayı amaçlıyor.
Barış Kurulu’ndan bir yetkili, planın “sıfırdan bir hükümetin nasıl ayağa kaldırılacağını, enkaz hâlindeki bir ekonominin nasıl canlandırılacağını ve felakete uğramış bir bölgenin nasıl yeniden inşa edileceğini” ortaya koyduğunu söyledi.
Plana göre Gazze’deki fiziksel hasarın 35,2 milyar dolar olduğu tahmin ediliyor. Bölgenin tamamen toparlanması ve yeniden inşası için önümüzdeki 10 yılda yaklaşık 71,4 milyar dolara ihtiyaç duyulacağı öngörülüyor.
İlk 6 aylık paket; altyapı, insani gelişim, ekonomik canlanma, dijital dönüşüm, hukuki işler ile barış ve güvenlik olmak üzere altı ana başlığa ayrılıyor.
Yaklaşık 1 milyar dolarla en büyük pay altyapı projelerine ayrılıyor.
Geçici barınma için 400 milyon dolar ayrılması planlanıyor. Bu bütçeyle çadırlarda yaşayan Filistinlilerin yalıtımlı konteyner ve karavanlara taşınması hedefleniyor.
Birleşik Arap Emirlikleri’nin finansmanıyla Refah bölgesinde 50 bin kişiyi barındırabilecek ve kendi altyapısına sahip bir “BAE Mahallesi” kurulması da planda yer alıyor.
Enkaz ve patlamamış mühimmatın temizlenmesi için 275 milyon dolar, hastanelerin rehabilitasyonu için 50 milyon dolar ve zarar gören yol ağının onarımı için 30 milyon dolar ayrılması öngörülüyor.
Plan kapsamında ayrıca sınır kapılarının onarılması, elektrik ve su altyapısının yeniden kurulması, 25 bin taşınabilir güneş enerjisi kitinin dağıtılması ve öncelikli imar alanlarının altındaki tünellerin kalıcı olarak doldurulması hedefleniyor.
Planın ikinci büyük kalemini 885 milyon dolarlık güvenlik bütçesi oluşturuyor.
Refah’ta 5 bin Uluslararası İstikrar Gücü personelini barındırabilecek korunaklı ve kalıcı bir merkez için 275 milyon dolar ayrılması planlanıyor.
Çok uluslu güvenlik gücünün kurulması, eğitilmesi, donatılması ve konuşlandırılması için 140 milyon dolar, yeni Filistin polis teşkilatının faaliyete geçirilmesi için ise 120 milyon dolar öngörülüyor.
Güvenlik soruşturmasından geçen binlerce Filistinli adayın Mısır’da eğitilmesi planlanıyor ancak bu adımın şu ana kadar İsrail’in itirazıyla karşılaştığı belirtiliyor.
Hamas ve diğer silahlı grupların üyelerini silah ve mühimmatlarını teslim etmeye teşvik etmek amacıyla 20 milyon dolarlık bir silah geri alım fonu oluşturulması da plan dahilinde.
Taslak yalnızca acil insani yardım ve fiziksel yeniden inşayı değil, Filistin yönetiminin ve özel sektörün yeniden işler hale getirilmesini de kapsıyor.
Bu çerçevede dijital kimlik sistemi, dijital ödeme altyapısı, 4G bağlantısı, elektronik sağlık ve eğitim sistemleri, küçük işletmelere yönelik hibeler ve Gazze Yatırım Fonu için yaklaşık 300 milyon dolar ayrılması planlanıyor.
Barış Kurulu ve Filistinli teknokrat yönetim, yeniden yapılanma sürecinin “Filistin sahipliğinde” yürütülmesini şart koşuyor.
Planın hayata geçirilebilmesi için hem İsrail’in hem de Hamas’ın iş birliği yapması gerekiyor.
Axios’un haberine göre Netanyahu hükümeti bazı maddeleri prensipte kabul etse de 27 Ekim’de yapılması planlanan seçimler öncesindeki iç siyasi kaygılar nedeniyle uygulamaya geçmeye yanaşmıyor.
Hamas’ın da silahsızlanmayı prensipte kabul ettiği ancak İsrail’in silahsızlanmadan önce 14 günlük ateşkese yanaşmaması nedeniyle bu taahhüdün henüz uygulamada test edilmediği belirtiliyor.
İsrail seçimlerinin ardından geçici hükümet kurulması ya da siyasi kilitlenme yaşanması durumunda planın uygulanmasının daha da gecikebileceği değerlendiriliyor.
Planın önündeki bir diğer sorun ise 2,45 milyar dolarlık bütçenin tamamının henüz toplanmamış olması.
