Bilim dünyasında ses getiren yeni bir araştırma, insanlığın ateşi kullanmaya başlamasının düşünüldüğünden çok daha eskiye uzanabileceğini ortaya koydu. PLOS One dergisinde yayımlanan çalışmada, Güney Afrika'daki Wonderwerk Mağarası'nda yaklaşık 1,8 milyon yıllık yanmış hayvan kalıntılarına rastlandığı bildirildi.
MİLYONLARCA YILLIK İZLER BULUNDU
Arkeologlar, tarih öncesi dönemlere ait çok sayıda bulgunun yer aldığı Wonderwerk Mağarası'nın derin katmanlarında yürüttükleri incelemelerde, 1,07 milyon ila 1,79 milyon yıl öncesine tarihlenen yanmış memeli kemikleri tespit etti. Söz konusu keşif, insanlığın ateşi kontrollü şekilde kullanmasına ilişkin şimdiye kadar bulunan en eski kanıtlardan biri olarak değerlendiriliyor.
Araştırmacılar, bu bulgunun aynı mağarada daha önce ortaya çıkarılan yaklaşık 1 milyon yıllık yanmış kemik ve ısıya maruz kalmış taş aletlere ait rekoru geride bırakabileceğini belirtiyor.
ATEŞ, İNSAN EVRİMİNDE DÖNÜM NOKTASI OLDU
Araştırmaya göre ateşin kontrol altına alınması, insan evriminde kritik bir aşama olarak öne çıkıyor. Bilim insanları, ateş kullanımının insanların çevreleriyle olan ilişkisini köklü biçimde değiştirdiğini vurguluyor.
Uzmanlara göre ateş sayesinde insanlar soğuktan korunabildi, geceleri daha uzun süre aktif kalabildi ve yırtıcı hayvanlara karşı daha etkili savunma geliştirdi. Ayrıca yiyeceklerin pişirilmesiyle beslenme çeşitliliğinin artmasının, insan beyninin gelişimine ve toplumsal yapının güçlenmesine katkı sağladığı düşünülüyor.
YANMIŞ KEMİKLER ÖZEL YÖNTEMLE DOĞRULANDI
Araştırma ekibi, bulunan kemiklerin gerçekten ateşe maruz kaldığını doğrulamak için “kemik lüminesansı” adı verilen özel bir analiz tekniğinden yararlandı. Bu yöntemde fosiller yüksek enerjili mavi ışık altında incelenirken, yanmış kalıntılar belirli filtrelerle bakıldığında kırmızı bir parlama gösteriyor.
Yapılan analizler, kemiklerin ateşle temas ettiğini açık şekilde ortaya koydu.
ORMAN YANGINI İHTİMALİ DIŞLANDI
Bilim insanları ayrıca yanmış fosillerin mağara girişinden yaklaşık 30 metre içeride bulunduğunu belirledi. Bu durumun, kalıntıların doğal bir orman yangını sonucu yanmış olabileceği ihtimalini büyük ölçüde ortadan kaldırdığı ifade edildi.
Araştırmacılar, yangınların yaşını belirlemek için mağara tortularını manyetik özellikleri ve kozmik ışınlara maruz kalma süreleri üzerinden tarihlendirdi.
ATEŞ TEKNOLOJİSİNİN KÖKENİNE IŞIK TUTUYOR
Çalışmanın yazarları, elde edilen verilerin dünyanın en eski ateş kullanım kayıtlarından birinin zaman çizelgesini genişlettiğini belirtti. Ancak bulguların, gelişmiş pişirme tekniklerinden ziyade mağarada tekrar eden ateş kullanımına işaret ettiği kaydedildi.
Araştırmacılar, sonuçların erken Aşölyen döneminde yaşayan insanların ateş teknolojisini nasıl geliştirdiğini, bu teknolojinin davranışsal önemini ve dönemin ekolojik koşullarıyla ilişkisini anlamaya önemli katkı sunduğunu vurguladı.
