ABD'nin, küresel enerji ticareti açısından stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nın yeniden güvenli gemi trafiğine açılması amacıyla İran ve Umman'la yürüttüğü görüşmelerde önemli ilerleme sağladığı iddia edildi. İddiaya göre taraflar, ilk etapta 60 gün süreyle uygulanacak geçici bir anlaşmayı duyurmaya hazırlanıyor.
Axios'un iki bölgesel kaynak ve bir ABD'li yetkiliye dayandırdığı haberine göre, anlaşma kapsamında Basra Körfezi'ne giden gemiler İran karasularındaki kuzey koridorunu, Körfez'den çıkan gemiler ise İran ile koordinasyon halinde Umman karasularındaki güney koridorunu kullanacak. Bu süreçte gemilerden herhangi bir geçiş ücreti alınmayacak.
MAYINLAR TEMİZLENECEK
Taslak anlaşmaya göre taraflar, Hürmüz Boğazı'nın orta hattındaki deniz mayınlarının 30 gün içinde temizlenmesi için ortak çalışma yürütecek. Ardından orta hattın kalıcı düzenleme kapsamında çift yönlü deniz trafiğine açılması hedefleniyor.
Geçici anlaşmanın tarafların mutabakatıyla 60 günün ötesine uzatılabileceği de belirtilirken, diplomatik sürecin başarısız olması halinde ABD yönetiminin İran'a yönelik askeri seçenekleri değerlendirmeyi sürdürdüğü öne sürüldü.
ARABULUCULUK TRAFİĞİ YOĞUNLAŞTI
Habere göre görüşmelerde Umman'ın yanı sıra Katar, Suudi Arabistan ve Pakistan da arabulucu rolü üstleniyor.
ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ve Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaydi arasında son günlerde yoğun telefon diplomasisi yürütüldüğü aktarıldı.
Axios'un haberine göre Abbas Arakçi hafta sonu anlaşmaya prensipte onay verdi. Nihai onayın ise İran liderliği ile Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi tarafından tamamlandığı iddia edildi.
PETROL FİYATLARI GERİLEDİ
Diplomatik çözüm beklentisinin güçlenmesi enerji piyasalarına da yansıdı.
Brent petrolün varil fiyatı yüzde 5,3 düşerek 79,36 dolara, ABD ham petrolü (WTI) ise yüzde 5,7 gerileyerek 75,77 dolara indi. Böylece her iki gösterge de son üç haftanın en düşük seviyesine geriledi.
RESMİ MAKAMLARDAN TEMKİNLİ AÇIKLAMALAR
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran ve Umman ile yürütülen temaslarda ilerleme kaydedildiğini ancak henüz nihai anlaşmaya ulaşılmadığını söyledi.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ise anlaşmanın bu hafta içinde sonuçlanabileceğini ifade etti.
Katar Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Macid el-Ensari de diplomatik temasların sürdüğünü açıklarken, Katar Emiri ile ABD Başkanı Donald Trump'ın bölgedeki gerilimin düşürülmesi ve Washington-Tahran hattındaki anlaşmazlıkların giderilmesine yönelik adımları ele aldığı bildirildi.