İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’un, Asya’da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı’nın (CICA) 7’nci Zirvesi’ne katılmak üzere Azerbaycan’ın başkenti Bakü’ye gerçekleştirdiği ziyaret, Türkiye ile Azerbaycan arasında tartışmaya neden oldu.
İngiltere merkezli Middle East Eye’ın (MEE) 15 Ekim’de yayımladığı habere göre Herzog, Türkiye’nin İsrail hükümetine ait uçakların hava sahasını kullanmasına yönelik yasağını aşmak amacıyla Azerbaycan Havayolları’nın (AZAL) tarifeli seferiyle seyahat etti. Azerbaycan merkezli APA haber ajansı ise 16 Ekim’de yayımladığı haberde, Herzog için özel bir uçuş düzenlenmediğini belirterek Türkiye’deki eleştirilerin dayanaksız olduğunu savundu.
HERZOG TÜRK HAVA SAHASINI KULLANDI
Middle East Eye’ın Flightradar24 verilerine dayandırdığı habere göre Herzog, 14 Ekim’de AZAL’ın J222 sefer sayılı uçağıyla Tel Aviv’den Bakü’ye gitti.
Yerel saatle 11.35’te Tel Aviv’den havalanan Boeing 787-8 Dreamliner tipi uçak, Türk hava sahasını kullanarak saat 15.40’ta Bakü’ye ulaştı. Herzog’un Bakü’deki karşılama töreninden yayımlanan görüntülerde görülen uçak tipi ve varış zamanı da uçuş kayıtlarıyla örtüştü.
İsrail Cumhurbaşkanlığı Sözcülüğü ise Middle East Eye’ın uçuşun ayrıntılarına ilişkin sorularını yanıtlamadı.
“AZERBAYCAN ANKARA’YA BİLGİ VERMEDİ”
Habere konuşan ve konu hakkında bilgi sahibi olduğu belirtilen bir Türk yetkili, Azerbaycan’ın Herzog’un söz konusu uçakta bulunduğunu Ankara’ya bildirmediğini söyledi.
Yetkili, İsrail hükümetinin Türkiye’nin tutumunu bildiği için artık hava sahasının kullanımına ilişkin başvuru yapmadığını belirtti. Türkiye’nin transit geçiş yapan her ticari uçağın yolcu listesini temin edemeyeceğine dikkat çeken yetkili, uygulamanın İsrail devlet uçaklarına yönelik olduğunu ifade etti.
Middle East Eye’ın haberinde, Herzog’un 2024 yılında Azerbaycan’a yapmayı planladığı ziyaretin, uçağının Türk hava sahasını kullanmasına izin verilmemesi nedeniyle iptal edildiği aktarıldı. İsrail Cumhurbaşkanı’nın Nisan 2026’daki Kazakistan ziyaretinde de Türk hava sahasından kaçınmak için yaklaşık sekiz saatlik alternatif bir güzergâh kullandığı belirtildi.
AZERBAYCAN BASININDAN TEPKİ
Azerbaycan merkezli APA haber ajansı ise tartışmaya farklı bir açıdan yaklaştı. Ajansın edindiğini belirttiği bilgilere göre Herzog, yardımcısı ve küçük bir heyetle birlikte Bakü-Tel Aviv-Bakü hattında çalışan tarifeli uçuş için bilet satın aldı.
APA, İsrail Cumhurbaşkanı’na özel uçak tahsis edilmediğini ve ziyaret kapsamında olağandışı bir uçuş düzenlenmediğini vurguladı. Haberde, Türkiye’de bazı çevrelerin Azerbaycan’a yönelik eleştiri üretmek amacıyla konuyu manipüle ettiği ileri sürüldü.
Türk Hava Yolları, Pegasus ve AJet gibi şirketlerin de uluslararası hatlarda farklı ülkelerden yolcu taşıdığına işaret eden ajans, tarifeli bir uçuşun yolcuları üzerinden Azerbaycan’ın hedef alınmasının doğru olmadığını savundu.
İKİ HABERİN ORTAK NOKTASI TARİFELİ UÇUŞ
Middle East Eye ve APA’nın haberleri, Herzog’un Bakü’ye Azerbaycan Havayolları’nın tarifeli seferiyle gittiği konusunda örtüşüyor. Ancak iki yayın, yolculuğun siyasi anlamı konusunda farklı değerlendirmeler yaptı.
Middle East Eye, Herzog’un Türkiye’nin İsrail devlet uçaklarına yönelik hava sahası yasağının etkisini aşmak amacıyla bu yöntemi tercih ettiğini öne çıkarırken APA, ziyaretin sıradan bir ticari yolculuk olduğunu ve Azerbaycan’ın özel bir kolaylık sağlamadığını savundu.
