Dijital platformların haber içeriklerinden yararlanması ve bu içeriklerden elde edilen ekonomik değerin medya kuruluşlarıyla paylaşılması konusunda yeni bir adım atıldı. Fransa Parlamentosu'nda kabul edilen düzenlemeyle Google ve Meta gibi teknoloji şirketlerinin kullandıkları basın içerikleri karşılığında yayıncılara ödeme yapması güvence altına alınmak isteniyor.

Avrupa Birliği'nin 2019 tarihli telif hakları direktifini temel alan düzenleme, dijital platformlarla medya kuruluşları arasındaki ücret görüşmelerine yeni kurallar getiriyor. Daha önce Senato'dan da geçen metnin kısa süre içinde yasalaşması bekleniyor.

PLATFORMLARA HABER KULLANIM VERİLERİNİ PAYLAŞMA ZORUNLULUĞU

Yeni düzenlemeye göre dijital platformlar, haber içeriklerinin kullanımıyla ilgili verileri medya kuruluşlarıyla paylaşmak zorunda olacak. Böylece yayıncılar, içeriklerinin dijital platformlarda nasıl değerlendirildiğini görebilecek ve telif görüşmelerini bu veriler üzerinden yürütebilecek.

Düzenleme, platformların bilgi taleplerine yanıt vermesi için de süre öngörüyor. Şirketlerin 30 gün içinde gerekli bilgileri paylaşmaması halinde medya kuruluşları, Fransa Görsel-İşitsel ve Dijital İletişim Düzenleme Kurumu'na (Arcom) başvurabilecek.

Arcom'un başvuruları iki ay içinde sonuçlandırması öngörülürken tarafların ödenecek telif bedeli konusunda anlaşamaması halinde kurumun ücret miktarını belirleyebilmesi de düzenlemede yer alıyor.

Kurallara uymayan teknoloji şirketlerine küresel cirolarının yüzde 1'ine kadar para cezası uygulanabilecek.

Genel Haber Basını İttifakı (APIG) Başkanı Marc Feuillee, AFP'ye yaptığı açıklamada düzenlemenin büyük dijital platformların müzakereleri uzatmasını ve haber içeriklerinin kullanımına ilişkin verileri gizlemesini zorlaştıracağını belirtti.

GOOGLE'IN YAYINCILARA ÖDEMELERİ 100 MİLYON EUROYU AŞTI

Fransa'da haber içeriklerinin kullanımı karşılığında medya kuruluşlarına ödeme yapılması daha önce de gündeme gelmişti.

Bakan Çiftçi’den Tunceli’de net mesaj: Hiçbir girişime müsamaha göstermeyeceğiz!
Bakan Çiftçi’den Tunceli’de net mesaj: Hiçbir girişime müsamaha göstermeyeceğiz!
İçeriği Görüntüle

Google'ın ülkede yaklaşık 450 yayıncıya komşu haklar kapsamında ödeme yaptığı, toplam ödemenin 100 milyon euroyu aştığı belirtiliyor. Şirket, yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle 2021 yılında 500 milyon euro, 2024 yılında ise 250 milyon euro para cezasına çarptırılmıştı.

Meta'nın ise Genel Haber Basını İttifakı (APIG) ile 2019-2024 dönemini kapsayan anlaşma kapsamında 20 milyon euronun üzerinde ödeme yaptığı bildirildi. Şirketin anlaşmayı yenilemek amacıyla sunduğu 4 milyon euroluk teklifin kabul edilmemesi üzerine taraflar arasındaki görüşmelerin sürdüğü aktarıldı.

TÜRKİYE'DE DE BENZER SİSTEM İÇİN HAZIRLIK YAPILIYOR

Fransa'daki gelişmenin ardından Türkiye'de de dijital platformların kullandıkları haber içerikleri karşılığında medya kuruluşlarına ödeme yapmasını sağlayacak bir sistem üzerinde çalışılıyor.

TBMM Dijital Mecralar Komisyonu Başkanı Nazım Elmas, haber içeriklerinden doğan gelirlerin belirli bir hesaplama yöntemiyle medya kuruluşları arasında paylaşılmasına yönelik hazırlıklarda mesafe alındığını açıklamıştı.

Türkiye'de oluşturulması planlanan yapıda Basın İlan Kurumu, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), İletişim Başkanlığı, Rekabet Kurumu ve basın kuruluşlarının birlikte hareket etmesi öngörülüyor.

Hazırlık sürecinde Avrupa Birliği'nin yanı sıra Fransa, İspanya, ABD, Kanada ve Avustralya'daki uygulamalar da inceleniyor.

Planlanan sistemle dijital platformların kullandıkları haber içeriklerinden doğan ekonomik değerin medya kuruluşlarıyla paylaşılmasına yönelik bir mekanizma oluşturulması hedefleniyor.