İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu, partisinin Sosyal Politikalar Başkanlığı tarafından Ankara Kent Konseyi’nde düzenlenen “Engelsiz Gelecek Forumu”nda engelli vatandaşların yaşadığı sorunlara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Eğitim, istihdam, sosyal güvence ve sağlık hizmetlerinde erişilebilirliğin önemine dikkati çeken Dervişoğlu, “En büyük görme özürlü bugün iş başında bulunan yönetim anlayışı. Ciddi bir devlet, liyakatin yerine sadakati koymanın faturasını önce en korunmasız insanın ödeyeceğini bilir” dedi.
Forumun düzenlenmesinde emeği geçenlere ve katılımcılara teşekkür ederek konuşmasına başlayan Dervişoğlu, engelli bireylerin yaşamın farklı alanlarında karşılaştığı sorunların birbirinden bağımsız değerlendirilemeyeceğini belirtti.
Okula erişemeyen çocukların eğitim hakkının eksik kaldığını, eğitimini tamamlayan gençlerin ise mesleklerini yapabilmeleri için çalışma hayatına katılmalarının sağlanması gerektiğini ifade eden Dervişoğlu, iş bulan engelli bireylerin ulaşım, işyeri koşulları ve ihtiyaç duydukları destekler konusunda da güvence altına alınması gerektiğini söyledi.
Kamu hizmetleri arasındaki kopukluğun bedelinin vatandaşlara ödetilemeyeceğini vurgulayan Dervişoğlu, kapsayıcı eğitimin yalnızca okul kapılarının açılmasıyla sağlanamayacağını, çocukların sınıfın bir parçası olabilmesi gerektiğini dile getirdi. Engelli çocukların eğitim için ihtiyaç duyduğu desteğin ailelerinin ödeme gücüne bırakılmayacağını belirten Dervişoğlu, ayrımcılık ve önyargıyla da mücadele edeceklerini kaydetti.
Engelli çalışanlara yönelik “Zaten çalışıyorsun” yaklaşımının mesleki gelişim taleplerini susturmak anlamına geldiğini ifade eden Dervişoğlu, bunun hiçbir devlet tarafından gerekçelendirilemeyeceğini söyledi.
“İŞVERENLERE KESİLEN CEZALARDAN OLUŞAN KAYNAKTA NE KADAR PARA BİRİKMİŞTİR?”
Engelli istihdamının yalnızca işe alınan kişi sayısıyla ölçülmeyeceğini belirten Dervişoğlu, işyerlerinin gerekli düzenlemeleri yapmasının ve engelli çalışanların liyakatlerine uygun görevlerde bulunmasının sağlanması gerektiğini ifade etti.
Engelli çalıştırma yükümlülüğünü yerine getirmeyen işverenlere kesilen cezalardan oluşan kaynağın kullanımını gündeme getiren Dervişoğlu, bu paranın engelli vatandaşların kendi işlerini kurmaları, iş bulmalarını sağlayacak destek teknolojileri ve işe uyum projeleri için kullanılması gerektiğini söyledi.
Dervişoğlu, söz konusu kaynağa ilişkin şu soruları yöneltti:
“İş Kanunu, engelli çalıştırma yükümlülüğünü yerine getirmeyen işverene ceza kesilmesini emreder. Kanun, bu cezaların nereye harcanacağını da yazmıştır. Bu kaynak, engelli vatandaşlarımızın kendi işini kurmasına, iş bulmasını sağlayacak destek teknolojilerine, işe ve işyerine uyum projelerine kullanılmalıdır. Soruyorum; bu kaynakta bugün ne kadar para birikmiştir? Geçen yıl ne kadarı tahsil edilmiş ne kadarı harcanmıştır? Hangi ilde, hangi projede, kaç vatandaşımıza ulaşmıştır? Bu soruların cevabı kamuoyunun malumu değildir. Değildir; çünkü biz, millet olarak bambaşka olayları ve fonları konuşuyoruz.”
“SİYASİ SORUMLULUK MAHKEME KARARINI BEKLEMEZ”
Konuşmasında kamu kaynaklarının kullanımına ve siyasi sorumluluğa da değinen Dervişoğlu, masumiyet karinesinin herkes için geçerli olduğunu ancak siyasi sorumluluğun mahkeme kararını beklememesi gerektiğini söyledi.
Dervişoğlu, geçmişte engelli vatandaşlardan sorumlu bakanlığın başında görev yapan bir ismin bugün yürütülen soruşturma kapsamında tutuklu bulunduğunu belirterek, bu tablo ile engelli çocuklarının bakım desteği ve hane geliri nedeniyle sosyal yardımları kesilen ailelerin yaşadığı sorunları karşılaştırdı.
Dervişoğlu, şöyle konuştu:
“Tarihimizin kamu gözetiminde gerçekleştirilmiş en büyük organize hırsızlığını konuşuyoruz. Masumiyet karinesi herkes içindir, bunu bir siyasetçi olarak özellikle söylüyorum. Ama siyasi sorumluluk mahkeme kararını beklemez. Siyasetçi, sorumluluk üstlenmesi gerektiği yerde, şeref ve haysiyeti kendine ne emrediyorsa onu yapmayı becerebilen insan olarak ortaya çıkmalı. Bir dönem bu ülkede engelli vatandaşlarımızdan sorumlu bakanlığın başında oturmuş bir isim, bugün bu soruşturmada tutuklu bulunuyor. Şimdi bu tabloyu, evlatlarının bakım desteği, hane geliri yüzünden kesilen anne babalar izliyor. Ona verilen üç kuruş için, kendisinden belge üstüne belge istenen o anne ve baba, milyarların kimlerin gözü önünde buharlaştığını izliyor.”
Yalnızca gönüllü iade edilen 40 milyar liranın bugünkü tutarıyla yaklaşık 213 bin ailenin bir yıllık evde bakım desteğine karşılık geldiğini belirten Dervişoğlu, sorunların doğru, adil ve eşit bir yönetim anlayışıyla çözülebileceğini savundu.
“EKONOMİK GÜVENCE İNSANIN YARINLARINI PLANLAYABİLMESİDİR”
Ekonomik güvence ve sosyal desteklerin belirlenmesinde vatandaşların gerçek ihtiyaçlarının dikkate alınması gerektiğini ifade eden Dervişoğlu, yoksul vatandaşların başvurularının ayrıntılı biçimde incelendiğini, imtiyaz sahibi kişilere ilişkin dosyaların ise aynı hassasiyetle ele alınmadığını öne sürdü.
Emeklilik koşullarının değiştirilmesi halinde mevcut kurallara güvenerek hayatını planlayan kişilerin durumunun da hesaba katılması gerektiğini belirten Dervişoğlu, geçiş sürecinin açıklanmasının ve oluşan mağduriyetlerin giderilmesinin yönetimin sorumluluğunda olduğunu söyledi.
Aynı gelire sahip kişilerin zorunlu giderlerinin farklı olabileceğine dikkati çeken Dervişoğlu, sosyal desteklerin belirlenmesinde kişinin kendi durumunun, bakım ihtiyacının ve engellilikten kaynaklanan zorunlu giderlerinin esas alınması gerektiğini kaydetti.
Çalışmaya başlamanın, ihtiyaç duyulan bütün destekleri kaybetme endişesine dönüşmemesi gerektiğini ifade eden Dervişoğlu, engelli vatandaşların yaşamlarını kolaylaştıracak koşulların oluşturulmasının önemini vurguladı.
“BUGÜN KAMUNUN KAPILARININ BÜYÜK KISMI TELEFONLARIMIZDADIR”
Kamu hizmetlerine dijital erişimin de engelli vatandaşlar açısından önemli bir konu olduğunu belirten Dervişoğlu, erişilebilir olmayan internet sayfalarının ve iletişim kanallarının vatandaşların haklara ulaşmasının önünde engel oluşturduğunu söyledi.
Ekran okuyucuyla kullanılamayan başvuru sayfaları, anlaşılır biçimde sunulmayan bilgiler ve erişilebilir iletişim yollarının bulunmamasının hizmetlere erişimi zorlaştırdığını ifade eden Dervişoğlu, Türk İşaret Dili’nde hizmete erişimin sağlanacağını belirtti.
Bu alanda sorumlusu, takvimi ve bütçesi belli bir uygulama düzenine ihtiyaç olduğunu kaydeden Dervişoğlu, hangi kurumun neyi, ne zaman yapacağının kamuoyu tarafından bilinmesi ve eksikliklerin giderilmemesi halinde sorumluların belirlenmesi gerektiğini söyledi.
Dervişoğlu, “Biz bunu gerçekleştireceğiz. Çünkü her erteleme, bir insan hayatından bir başka eksilmedir. Biliyoruz ki devlet ciddiyeti, verilen sözün ve konulan kuralın hayattaki karşılığıyla anlaşılır” dedi.
“EN BÜYÜK GÖRME ENGELLİ BUGÜN İŞ BAŞINDA BULUNAN YÖNETİM ANLAYIŞIDIR”
Devlet ciddiyetinin yalnızca önceden yapılan hazırlıklarla değil, devletin en kırılgan vatandaşlarına yaklaşımıyla da ölçüldüğünü belirten Dervişoğlu, mevcut yönetimin engelli vatandaşların sorunlarına yaklaşımını eleştirdi.
Kanunların çıkarılmasının yeterli olmadığını, uygulamaya geçirilmesi gerektiğini ifade eden Dervişoğlu, vatandaşlardan belge istenmeden önce devletin kendi kayıtlarını incelemesi gerektiğini söyledi.
Dervişoğlu, konuşmasında şu ifadeleri kullandı:
“Daha önce söylemiştim; devlet ciddiyeti, önceden yapılmış hazırlıklarla ölçülür. Bugün buna şu cümleyi de ekliyorum; devlet ciddiyeti, devletin en kırılgan vatandaşına nasıl davrandığıyla da ölçülür. Ciddi bir devlet, kanun çıkardığında uygular; vatandaşından belge istemeden önce kendi kayıtlarına bakar. 25 senedir bu ülkeyi yönetenler, söylediklerinizi daha önceden dinlemedi mi sanıyorsunuz? Dedim ya, aslında çözümler çok basit. Mesele çözüme ulaşabilmek için doğru adımlar atmaya muvaffak olabilmek. Bir başka deyişle de bu sorunlara insani, vicdani, ahlaki pencereden baktığınızda, sorun olarak görmekten geçer. Bizi yönettiğini zannedenler meseleye, insani, vicdani, ahlaki pencereden bakmaya muvaffak olamıyor. En büyük görme engelli, bugün iş başında bulunan yönetim anlayışıdır. Ve ciddi bir devlet, liyakatin yerine sadakati koymanın faturasını, önce en korunmasız insanın ödeyeceğini bilir.”
“İNSAN ONURU, İNSAN YAŞAMI KADAR DEĞERLİDİR”
Sağlık hizmetlerinde engelli vatandaşların ve ailelerinin kurumlar arasında kendi başlarına çözüm aramak zorunda bırakılmaması gerektiğini belirten Dervişoğlu, ailelerin çocukları için destek ararken kampanyalara mecbur kalmasının kabul edilemeyeceğini söyledi.
Bir ailenin çocuğunun desteğe ihtiyaç duyduğunu öğrendiğinde hangi kuruma başvuracağını ve hangi hizmetlerden nasıl yararlanacağını bilmesi gerektiğini ifade eden Dervişoğlu; erken tanı, erken destek, tedavi, özel eğitim ve rehabilitasyon hizmetlerinin birbirini tamamlayan tek bir hizmet bütünlüğü içinde sunulması gerektiğini kaydetti.
Sürekli bir durum için aynı bilgilerin tekrar tekrar kanıtlanmasının vatandaşların zamanını ve haysiyetini zedelediğini belirten Dervişoğlu, özellikle çocukluktan yetişkinliğe geçişte, eğitimin tamamlanmasında veya bakım verenin değişmesinde hizmetlerin devamlılığının sağlanacağını söyledi.
Engelli vatandaşların ailelerinin aklındaki en önemli sorulardan birinin “Ben olmadığımda ne olacak?” olduğunu dile getiren Dervişoğlu, bu soruya güvenilir yanıt verebilen bir sosyal devletin kurulması gerektiğini ifade etti.
“BİZ CUMHURİYETİ KORURSAK CUMHURİYET DE BİZİ KORUR”
Forumun sonuç bildirgesinde yer alan görüşlerin engelli vatandaşlara yönelik çalışmalara yol göstereceğini belirten Dervişoğlu, katılımcıların taleplerinin gelecekte nasıl karşılık bulduğunu takip edebileceklerini söyledi. Dervişoğlu, genel merkez ve teşkilat kapılarının engelli vatandaşlara her zaman açık olduğunu kaydetti.
Engelli bireylerin ihtiyaç duydukları desteklerden mahrum bırakılmasının, yok sayılmasının ve geleceklerini güvensizlik içinde geçirmek zorunda kalmasının Cumhuriyetin ahlaki ve hukuki bütünlüğüne zarar verdiğini savunan Dervişoğlu, bu sorunların çözümünün Cumhuriyetin kurum ve kurallarının işletilmesinden geçtiğini ifade etti.
Dervişoğlu, sözlerini “Bir insanın ihtiyaç duyduğu destekten mahrum bırakılması, yok sayılması, istenmediğini hissedeceği bir hayatın içine itilmesi, geleceğini güvensizlik içinde geçirmek zorunda kalması, Cumhuriyetin ahlaki ve hukuki bütünlüğünde yaralar açar. Bugün açıktır ki, bu yaralar mevcuttur. O yaraları iyileştirmek, hepimizin görev ve sorumluluğu olduğu kadar hepimizin de yararınadır. Bunu gerçekleştirmenin yolu Cumhuriyetin kurum ve kurallarını layıkıyla işletmekten, devleti ciddiyetle yönetmekten geçer. Biz Cumhuriyeti korursak, Cumhuriyet de bizi korur” ifadeleriyle tamamladı.




