Brezilya Çalışma Bakanlığı, Çinli otomotiv devi BYD’yi işçileri “köleliğe benzer koşullarda çalıştıran” şirketlerin yer aldığı listeye dahil etti. Karar, şirketin Güney Amerika’daki büyüme planlarını tartışmaların odağına taşıdı.
163 İŞÇİLİK OLAY LİSTEYE GİRDİ
Güncellenen listede, şirketin yerel kolu BYD Auto do Brasil’in adı yer aldı. Listede, 163 işçinin dahil olduğu bir vakaya dikkat çekildi. Bu sayı, Aralık 2024’te Bahia eyaletinde bir fabrika inşaat sahasından yetkililer tarafından “kurtarılan” işçi sayısıyla örtüşüyor.
Yetkililer o dönemde, projede görevli yüklenici aracılığıyla getirilen Çinli işçilerin bulunduğu şantiyede ciddi güvenlik ve çalışma koşulu sorunları tespit edildiğini açıklamıştı.
LİSTE YAPTIRIM DEĞİL, İZLEME ARACI
Brezilya makamları, söz konusu listenin doğrudan bir yaptırım anlamına gelmediğini, daha çok şeffaflık ve denetim amacı taşıdığını vurguluyor. Resmi açıklamalarda, şirketlerin ancak adil yargılama süreçlerinden geçtikten sonra listeye dahil edildiği belirtiliyor.
Listede yer alan firmalar faaliyetlerini sürdürebiliyor ancak daha sıkı denetimlere tabi tutuluyor ve kamu finansmanına erişimde kısıtlamalarla karşılaşabiliyor.
BYD SUÇLAMALARI REDDETTİ
BYD, Aralık 2024’te yaptığı açıklamada insan hakları ihlallerine karşı “sıfır tolerans” politikası uyguladığını ve Brezilyalı yetkililerle iş birliği içinde olduğunu duyurdu. Şirket ayrıca projede görev alan yüklenici Jinjiang Construction Brazil ile sözleşmesini feshettiğini açıkladı.
Şirket yetkilileri daha sonra iddiaların bir “karalama kampanyası” olduğunu savundu.
HİSSELER VE İTİBAR ETKİLENDİ
Gelişmelerin ardından BYD Co Ltd hisseleri Shenzhen borsasında yaklaşık yüzde 1 değer kaybetti.
Uzmanlara göre, listeye dahil edilmek şirketin 200 milyonu aşkın nüfusa sahip Brezilya pazarındaki imajını zedeleyebilir. BYD, elektrikli araç sektöründe hızlı büyüme kaydederken, 2025 yılı için ülkede 100 bini aşkın satış hedefi açıklamıştı.
“GELECEĞİN FABRİKASI” PROJESİ GÖLGEDE
Şirketin yaklaşık 1 milyar dolarlık yatırım planıyla hayata geçirmeyi hedeflediği dev üretim tesisi, “geleceğin fabrikası” olarak tanımlanıyordu. Projenin 20 bin kişiye istihdam sağlaması ve yıllık 150 bin araç kapasitesiyle başlaması öngörülüyordu.
TÜRKİYE YATIRIMI DA BELİRSİZ
Öte yandan BYD’nin Manisa’da kurmayı planladığı fabrika projesinde de henüz somut bir ilerleme kaydedilmedi. Şirketin Türkiye pazarındaki satış performansı da beklentilerin altında kaldı.
