Yeme bozuklukları, bireyin fiziki sağlığının yanı sıra ruhsal dengesini de etkileyen karmaşık bir süreç olarak öne çıkıyor. Psikolog Ferahnaz Şeyma Yılmaz, yeme davranışının kişinin yaşam kalitesini bozacak seviyeye gelmesinin bir bozukluk göstergesi olduğunu belirterek, yeme isteğinin yalnızca fiziksel gereksinimlerden kaynaklanmadığını söyledi.
Pika, anoreksiya nervoza, bulimiya nervoza ve tıkanırcasına yeme gibi bozuklukların her yaş grubunda görülebileceğini aktaran Yılmaz, özellikle kadınlarda daha sık rastlandığını vurguladı.
"NE YEMEK İSTİYORUM" DEĞİL "NE HİSSEDİYORUM" SORUSUNU SORUN
Stres, üzüntü, yalnızlık, utanç ve öfke gibi duyguların yeme davranışlarını tetiklediğini dile getiren Psk. Yılmaz, "Duygusal açlığın altında çoğu zaman kişinin yaşadığı yoğun duygular bulunabilir. Korku, öfke, gerginlik ve utanç gibi duygular, kişinin kendisini rahatlatmak amacıyla yeme davranışına yönelmesine neden olabilir. Bu nedenle aşırı yeme isteği ortaya çıktığında yalnızca ’Ne yemek istiyorum’ sorusunu değil, ’Şu anda ne hissediyorum’ sorusunu da sormak önemlidir" dedi.
FİZİKSEL VE DUYGUSAL AÇLIK NASIL AYRILIR?
Fiziksel açlığın kademeli olarak geliştiğini ve doyma hissi oluştuğunda yeme eyleminin kolayca sonlandırılabildiğini belirten Yılmaz, duygusal açlığın ise aniden bastırdığına dikkat çekti. Duygusal açlık hissinde kişinin tok olsa dahi yemeyi sürdürdüğünü ve ardından suçluluk duygusunun geliştiğini ifade etti.
ANİ YEME İSTEĞİ GELDİGİNDE BUNLARI YAPIN
Yoğun yeme krizlerini yönetebilmek için pratik tavsiyelerde bulunan Psk. Yılmaz, şu yöntemleri sıraladı:
Yoğun yeme isteği geldiğinde kendinize 15 dakika zaman tanıyın.
Yiyeceklerin yer aldığı ortamdan hemen uzaklaşın.
Dişlerinizi fırçalayın veya dikkatinizi dağıtacak kısa bir yürüyüş yapın.
Kendinize "Gerçekten aç mıyım, yoksa bir duyguyla mı baş etmeye çalışıyorum?" sorusunu yöneltin.
Aşırı yeme krizlerinin vücudun ve zihnin bir uyarısı olabileceğini kaydeden Yılmaz, kontrol edilemeyen yeme atakları veya katı kısıtlamalar yaşandığında vakit kaybetmeden psikolog veya psikiyatrist gibi uzmanlardan profesyonel destek alınması gerektiğini ekledi.