Suriye hükümeti, terör örgütü YPG/SDG’nin uzun süredir kontrol ettiği kuzeydoğu bölgelerini kısa sürede ele geçirdi. Bu gelişme, bu ay Şam, Paris ve Irak’ta gerçekleşen kritik diplomatik toplantılar zincirinin ardından hız kazandı.
ABD DURDURMADI, GÜÇ DENGESİ DEĞİŞTİ
Reuters’a konuşan dokuz kaynak, ABD’nin operasyonu engellemediğini ve bu durumun Suriye’de güç dengesini kökten değiştiren hamlenin önünü açtığını aktardı. HTŞ kontrolündeki Şam hükümeti temsilcisi el-Şara, operasyonla iki önemli kazanım elde etti: Suriye topraklarını tek bir yönetim altında birleştirme hedefinde ilerlemek ve ABD açısından “tercih edilen muhatap” konumuna yaklaşmak.
Operasyon, YPG/SDG’nin kuzeydoğuda planladığı özerk yapıyı fiilen ortadan kaldırmış oldu. Şara’nın geçmişte El Kaide’nin yerel uzantısına liderlik etmesi ise Washington’un desteğinin sınırlarını test eden bir başlık olarak öne çıktı. ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, Washington’un artık Suriye devletiyle ortaklığa sıcak baktığını ve YPG/SDG’nin ayrı bir aktör olarak sürdürülmesini desteklemediğini belirtti.
OPERASYONUN İŞARETLERİ 2024’TE BELİRLENDİ
4 Ocak’ta Şam’da yapılan YPG/SDG entegrasyon görüşmeleri, bir Suriyeli bakan tarafından aniden sonlandırıldı. Ertesi gün, ABD arabuluculuğunda Suriye heyeti, İsrail ile güvenlik paktı görüşmeleri için Paris’e gitti. Suriye tarafı, İsrail’i YPG/SDG’yi cesaretlendirmekle suçladı ve Kürtlerin entegrasyonu geciktirmemesi çağrısında bulundu.
Paris’te, YPG/SDG kontrolündeki bazı bölgelerin geri alınmasına yönelik “sınırlı bir operasyon” fikri gündeme geldi ve buna karşı açık bir itiraz olmadı. Ancak İsrail’in ABD Büyükelçisi Yechiel Leiter, İsrail’in Suriye ordusunun operasyonunu onayladığı iddiasını reddetti. Türkiye’den alınan mesajda ise, Kürt sivillerin korunması şartıyla Washington’un operasyona onay verebileceği ifade edildi.
YPG/SDG “ABD BİZİ SATTI” TEPKİSİ VERDİ
Operasyon başladıktan sonra ABD’nin YPG/SDG’ye desteğini geri çektiği sinyalleri geldi. 17 Ocak’ta Tom Barrack, Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nde YPG/SDG lideri Mazlum Abdi ile görüşerek Washington’un çıkarlarının artık Şara’dan yana olduğunu iletti. YPG/SDG’li yetkililer bu iddiayı reddetse de, ABD’li askeri kaynaklar sivillere zarar gelmesi ya da IŞİD tutuklularının bulunduğu merkezlerin istikrarsızlaşması halinde koruma güvencesi verildiğini belirtti.
ABD, Suriye güçlerinin belirlenen bölgenin ötesine ilerlemesi üzerine durdurma çağrısı yaptı ve bazı noktalarda uyarı fişekleri attı. Ancak bu adımlar, YPG/SDG’nin beklentilerinin oldukça gerisinde kaldı. YPG/SDG yetkilisi Hadiya Youssef, “Müttefiklerinizi bu kadar kolay mı satarsınız?” diyerek tepki gösterdi.
ŞARA “FAZLA İLERİ GİTTİ”, YENİ ATEŞKES İLAN ETTİ
Operasyonun son aşamasında Şara, Arap nüfusun yoğun olduğu bölgeleri hızla ele geçirerek ilerlemeyi sürdürdü. 19 Ocak’ta kuzeydoğudaki YPG/SDG kontrolündeki son kentlerin kuşatılmasına yaklaşılması, ABD yönetiminde endişe yarattı. ABD’li yetkililer, çatışmaların sürmesi halinde Suriye’ye yeniden yaptırım uygulanabileceğini gündeme aldı.
Şara, YPG/SDG’nin entegrasyon planı sunması koşuluyla ilerlemeyi durduracağını açıkladı. ABD’li kaynaklar, bu adımın Washington’u rahatlattığını ve Şara’nın “sorunu şimdilik atlattığını” belirtti. Tom Barrack ise YPG/SDG’nin IŞİD’e karşı kurulma amacının “büyük ölçüde sona erdiğini” ve örgüt için en büyük fırsatın Şara yönetimi altında olduğunu ifade etti.