DEM Parti İzmir Milletvekili İbrahim Akın, Mersin’de yapımı devam eden Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nden çıkacak radyoaktif atıkların Ankara’nın Polatlı ilçesinde kurulacağı öne sürülen bir tesiste toplanacağı iddiasını Meclis gündemine taşıdı.
Akın, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde, söz konusu merkezin yalnızca Akkuyu’dan çıkacak atıklar için değil, Türkiye genelindeki radyoaktif atıkların depolanması amacıyla kullanılacağı yönündeki iddialara ilişkin bilgi istedi.
“POLATLI’NIN TARIM ARAZİLERİ RİSK ALTINDA”
Polatlı’nın İç Anadolu’nun önemli tarım bölgelerinden biri olduğunu belirten Akın, radyoaktif atıkların bölgede depolanmasının toprak ve yer altı su kaynakları açısından risk oluşturabileceğini savundu.
Akın ayrıca, 1986’daki Çernobil faciasının ardından radyasyona maruz kaldığı gerekçesiyle toprağa gömülen tonlarca çayın da söz konusu merkeze taşınacağı yönündeki iddiaları gündeme getirdi.
Milletvekili Akın, kurulması planlanan tesisin insan sağlığı ve çevre üzerindeki olası etkilerinin açıklanmasını istedi.
BAKANLIK: “NÜKLEER ATIK TESİSİ DEĞİL”
Bakan Alparslan Bayraktar’ın soru önergesine verdiği yanıtta ise iddialarda söz edilen tesisin “nükleer atık tesisi” olarak tanımlanmadığı belirtildi.
Bakanlık, planlanan yapının “yakın yüzey radyoaktif atık bertaraf tesisi” olduğunu bildirdi.
Yanıtta, radyoaktif atıkların yalnızca nükleer enerji faaliyetlerinden kaynaklanmadığı; sağlık hizmetleri, sanayi, araştırma faaliyetleri ve çeşitli teknolojik uygulamalar sonucunda da ortaya çıkabildiği ifade edildi.
“HENÜZ ÇED SÜRECİ BAŞLATILMADI”
Bakanlık açıklamasında, Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu’nun (TENMAK) İstanbul Yerleşkesi’nde uzun süredir geçici olarak depolanan radyoaktif atıkların, modern ve uluslararası güvenlik standartlarına uygun bir tesiste yönetilmesine yönelik çalışmalar yürütüldüğü belirtildi.
Açıklamada, “Halihazırda ülkemizin herhangi bir yeri için başlatılmış bir Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreci bulunmamakla birlikte, TENMAK tarafından hazırlanan ilerleme raporları kapsamında saha tahsisi ve hazırlık faaliyetleri devam etmektedir” denildi.
Bu ifadeyle birlikte Polatlı için henüz başlatılmış bir ÇED süreci bulunmadığı da vurgulandı.
SAHA İÇİN GÜVENLİK ANALİZLERİ YAPILACAK
Bakanlık, tesisin kurulacağı saha kesinleştiğinde jeolojik, hidrojeolojik ve çevresel değerlendirmelerin yanı sıra kapsamlı güvenlik analizlerinin yapılacağını bildirdi.
Bu çalışmaların Nükleer Düzenleme Kurumu mevzuatı ve uluslararası standartlar doğrultusunda yürütüleceği belirtilirken, yer altı ve yüzey su kaynakları ile çevrenin korunmasının bilimsel olarak ortaya konulamadığı hiçbir alanın tesis için uygun kabul edilmeyeceği ifade edildi.
RADYOAKTİF ATIKLARIN TAŞINMASI İÇİN GÜVENLİK VURGUSU
Bakanlık yanıtında radyoaktif maddelerin ve atıkların taşınmasına ilişkin kuralların da hatırlatıldığı görüldü.
Taşıma işlemlerinin Nükleer Düzenleme Kurumu tarafından yetkilendirilen kuruluşlarca, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı standartları ve “Radyoaktif Maddenin Güvenli Taşınması Yönetmeliği” kapsamında gerçekleştirildiği belirtildi.
Taşıma sırasında kaza ve sızıntı risklerine karşı gerekli güvenlik tedbirlerinin alınmasının zorunlu olduğu kaydedildi.
AKKUYU’NUN KULLANILMIŞ YAKITLARI İÇİN FARKLI UYGULAMA
Bakanlık, nükleer santrallerde ortaya çıkan kullanılmış yakıtlarla ilgili de ayrıca açıklama yaptı.
Nükleer Düzenleme Yasası kapsamında, nükleer santrallerde oluşan kullanılmış yakıtların santral sahası dışına çıkarılması veya taşınmasının planlanmadığı belirtildi.
Yanıtta ayrıca tesisin projelendirme, saha onayı ve ÇED aşamalarında kamuoyundan bilgi saklanmayacağı, süreçlerin mevzuat çerçevesinde şeffaflık ve kamuoyunun bilgilendirilmesi ilkeleri doğrultusunda yürütüleceği ifade edildi.
