Milyonlarca çalışan ve işveren, son dönemlerde sıkça konuşulan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) ile ilgili gelişmeleri merak ediyordu. Maaşlardan kesinti de öngören sistemle ilgili uzman isimden dikkat çeken bir çıkış geldi. Uzman isim, 2027 - 2029 Orta Vadeli Programı işaret ederek son durumu açıkladı.
SGK Başuzmanı İsa Karakaş, daha önceki yazısında TES'in yürürlüğe konulamayacağını net bir şekilde ortaya koyduğunu hatırlatarak "Nitekim satır satır incelediğim yeni OVP’de TES’in esamesine dahi yer verilmemiş. Başka bir ifade ile TES tamamen rafa kaldırılmış! Çalışanlar ve işverenler derin bir nefes aldı" dedi.
"TES BAŞLIĞI YENİ OVP'DEN TAMAMEN SİLİNDİ"
Daha önce "TES'in mevcut iktisadi ve sosyal şartlarda yürürlüğe girmesi mümkün değildir" dediğini anımsatan Karakaş, bu tespitinde 'müneccimlik' yapmadığını, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesindeki ihtisas komisyonlarında yürüttüğü çalışmaların bu gerçeği gösterdiğini vurguladı.
Geriye dönük süreci inceleyen Karakaş, erteleme takvimini işaret ederek "2023 yılında Resmî Gazete’de ilan edilen OVP, OKS’nin işveren katkılı TES’e dönüşümü için 2024 sonbaharını hedef gösteriyordu. Zaman geldi, takvimler işledi fakat o hedef tutmadı. Tarih hemen 2025 yılına kaydırıldı. Ardından 2026 yılı Cumhurbaşkanlığı Programı ile hedef bir kez daha ertelendi." dedi.
Devamında Karakaş şu ifadeleri kullandı:
""OKS, işveren katkısını da kapsayarak ikinci basamak emeklilik sistemine dönüştürülecek" cümlesi sürekli tekrarlandı. Fakat ortada ne bir kanun teklifi ne hazırlanmış bir taslak ne de kamuoyuna açıklanmış net bir metin vardı. Meclis tatildeydi; açıldığında ise bütçe maratonu başlayacaktı. Takvim sıkışmış, mevzuat altyapısı kurulmamıştı. Sürekli ertelenen kararlar sonunda takvimi patlattı ve TES başlığı yeni OVP’den tamamen silindi."
"ÇALIŞANA 'YARIN EMEKLİ OLACAKSIN' DEMEK ÇARE DEĞİLDİR"
"Tasarruf tedbirleri kâğıt üzerinde güzel durur. Fakat sahadaki acı gerçekler buna geçit vermez" diyen Karakaş, asgari ücretin bugün 28 bin 75 TL seviyesinde olduğunu, açlık sınırının 37 bin 388 TL'ye ulaştığını söyleyip aradaki 9 bin 313 TL farkı işaret etti. Açlık sınırının asgari ücreti yüzde 33'nü aştığını belirten Karakaş, mevcut kesintilere bir de yüzde 3 TES eklenmesi halinde maaşın 27 bin 84 TL'ye düşeceğini kaydedip "Ateş düştüğü yeri yakar! Sofrasında ekmeği küçülen çalışana "yarın emekli olacaksın" demek çare değildir" ifadelerini kullandı.
İŞİN İŞVEREN BOYUTU
Madalyonun diğer yüzünde de işveren cephesinin olduğunu kaydeden Karakaş, işverenin her gün maliyet hesabı yaptığını aktarıp mevcut durumda SGK ve işsizlik primlerinin toplamının yüzde 37,75 seviyesinde olduğunu, ocak 2026 itibarıyla bu oranın yüzde 38,75'e tırmandığını, eğer TES hayata geçseydi, yüzde 3 işveren ve yüzde 3 işçi payı ile toplam prim yükünün yüzde 44,75'e fırlayacağını kaydetti.
Karakaş "Gücü tükenen taraflara yeni yükler bindirmek sistemi iyileştirmez; aksine kilitler. Resmî istihdam daralır, kayıt dışı ekonomi körüklenir ve prim tabanı iyice incelir" dedi.
Yazısının sonunda Karakaş "Keza 23 yıllık süre zarfında Cumhurbaşkanımız çalışanları ve işverenleri ilgilendiren tüm meselelerde hep tarafların uzlaşmasına ve iradelerine büyük önem vermiştir. Tamamlayıcı Emeklilik Sisteminde de hem çalışanların hem de işverenlerin analizimizde belirttiğimiz haklı gerekçelerle yanaşmamaları nedeniyle bu sistem emrivaki bir şekilde yürürlüğe konulmamıştır" ifadelerini kullandı.