Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, açıklanan 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program’ın (OVP) ardından gazetecilerin enflasyon tahminlerine ilişkin sorularını yanıtladı. Enflasyon hedeflerindeki yukarı yönlü revizyonun gerekçelerini anlatan Karahan, OVP hedefleri ile Merkez Bankası beklentileri arasındaki ilişkiye değinerek, “Bugün açıklanan hedefler birlikte belirlenmiş hedefler. Dolayısıyla aslında eşgüdümün bundan sonraki süreçte, özellikle yönlendirilen fiyatlarda, daha güçlü olacağı mesajını da içeriyor” dedi.
Tahmin güncellemelerinin geçmiş dönem gerçekleşmeleriyle de bağlantılı olduğunu belirten Karahan, “Bir yıl içinde enflasyon gerçekleşmesi hedefin üzerinde olduğunda bunun önümüzdeki yıl ve bundan sonraki yıllarda da bir miktar sarkan etkisi oluyor. Dolayısıyla revizyonun bir kısmı bunu yansıtıyor” ifadelerini kullandı.
Revizyonun diğer bölümünde küresel gelişmelerin etkili olduğuna dikkat çeken Karahan, son yıllarda arz şoklarının daha sık ve büyük boyutlarda görüldüğünü dile getirdi. Pandemi, tedarik zinciri sıkıntıları ve savaşların enflasyon dinamiğine etkilerine değinen Karahan, savaşın Türkiye’deki enflasyona etkisinin bu yıl 7 puana yakın olduğunu hesapladıklarını aktardı.
Söz konusu etkinin yalnızca enerji fiyatlarıyla sınırlı kalmadığını belirten Karahan, “Doğrudan etkiler var; enerji maliyetlerinin artmasından kaynaklanan etkiler. Ancak artan enerji maliyetlerinin dışında bunun ulaştırma hizmetlerine yansıyan etkileri, ulaştırma hizmetlerinin gıdadan birçok ürüne yansıyan etkileri söz konusu” açıklamasını yaptı. Karahan; savaşın gübre gibi tarımsal girdiler ile temel mallar, dayanıklı tüketim malları, petrokimya ve kimyaya bağlı ürünlerde de yukarı yönlü fiyat baskısı yarattığını kaydetti.
Enflasyon tahminindeki değişikliğin görünüm açısından olumsuz algılanmaması gerektiğini belirten Karahan, “Ciddi bir revizyon ama enflasyon görünümünde karamsarlığa sebep olacak bir revizyon olarak değerlendirmiyoruz” diye konuştu. Para politikasının etki alanındaki ürünlerde başarılı sonuçlar alındığını ve talepteki dengelenmenin sürdüğünü ifade eden Karahan, emtia fiyatları ve kurdaki gelişmelerin temel enflasyona yansımasının daha düşük kaldığına işaret etti.
Hizmet enflasyonundaki katılığın devam ettiğini aktaran Karahan, kira ve eğitim gibi ataleti yüksek kalemlerde önceki yıllara kıyasla daha olumlu bir tablo bulunduğunu söyledi. Hizmet enflasyonundaki yatay seyrin ulaştırma ve haberleşme kalemlerinden kaynaklandığını, ulaştırmada ise savaşın etkisinin belirgin olduğunu belirten Karahan, bu yılki enflasyon hedefinden sapmayı şu sözlerle açıkladı: “Dolayısıyla aslında bu seneki temel sapmanın sebebi, savaşın hem beklenenden daha şiddetli gerçekleşmiş olması hem de sürecin hâlâ devam ediyor olması.”