ABD Başkanı Donald Trump, İran ile sağlanan iki haftalık ateşkesin ardından yaptığı açıklamada, Çin’in Tahran’ı müzakereye yönlendirmiş olabileceğini söyledi.
AFP’ye konuşan Trump, “Duyduğuma göre evet, Çin devredeydi” ifadelerini kullanarak, Pekin’in İran üzerindeki etkisine işaret etti.
The New York Times’ın üç İranlı yetkiliye dayandırdığı haberine göre, İran Pakistan arabuluculuğundaki ateşkesi Çin’in son dakika müdahalesi sonrası kabul etti.
Haberde, Çin’in Tahran’a “esneklik göstermesi ve gerilimi düşürmesi” yönünde çağrı yaptığı, bunun da ekonomik sonuçlara dair kaygılardan kaynaklandığı belirtildi.
Aynı kaynaklara göre ateşkes kararı, İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney tarafından onaylandı.
Pekin yönetimi, İran’ın en önemli ekonomik ortaklarından biri ve Tahran petrolünün başlıca alıcısı konumunda. Bu petrolün büyük bölümü Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyor.
Öte yandan Çin, Körfez ülkeleriyle de güçlü ekonomik bağlara sahip ve savaş sürecinde İran’ın bu ülkelere yönelik saldırılarını eleştiren açıklamalar yaptı.
KRİTİK ZİRVE YOLDA
Trump’ın, mayıs ortasında Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile görüşmek üzere Pekin’e gitmesi bekleniyor. İki ülke arasında yapılacak zirve, küresel dengeler açısından kritik görülüyor.
Ziyaretin aslında nisan başında planlandığı ancak Trump’ın İran savaşını yönetmek için Washington’da kalmayı tercih ettiği belirtildi.
Trump’ın ateşkes açıklaması, İran’a verdiği sürenin dolmasına yaklaşık 90 dakika kala geldi. Trump, Hürmüz Boğazı’nın açılmaması durumunda İran’ın altyapısını hedef almakla tehdit etmişti.
ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı saldırıların ardından Tahran yönetimi misilleme olarak bölge genelinde füze ve insansız hava aracı saldırıları düzenledi. Aynı süreçte Hürmüz Boğazı fiilen kapatıldı. Dünya petrolünün yaklaşık beşte birinin geçtiği boğazdaki trafik yüzde 90 oranında azaldı. Bu durum, küresel enerji fiyatlarında sert artışlara yol açtı.
