Sağlık sorunları sebebiyle Koç Üniversitesi Hastanesi’nde bir süredir yoğun bakımda tedavi gören 78 yaşındaki Ortaylı’nın, durumunun ağırlaşması üzerine dün entübe edildi. Ortaylı bugün hayatını kaybetti.
PROF. DR. İLBER ORTAYLI
İlber Ortaylı, 1947 yılında Kırım göçmeni bir ailenin üyesi olarak Avusturya’nın Bregenz kasabasındaki bir mülteci kampında dünyaya geldi.
Kafkasyalı Karaçay asıllı annesi Kırım’ın önde gelen asilzade ailelerinden Karaşay ve Çarlar’ın prenslik verdiği ve Kırım mirzalarından olan Şirinski ailesinden ve Stalingrad’da Rus Dili ve Edebiyatı okumuş olan Şefika Ortaylı (1918-2020), babası ise Kırım doğumlu, Türkçeye Kırım tarihi ve Tatarlar üzerine eserler ve makaleler çevirmiş bir uçak mühendisi ve ikinci dünya davaşı yıllarında Alman ordusunun Tatar Tugayları’nda subay olan sunayı Kemal Ortaylı’ydı.
Bregenz’daki kampta tanışıp evlenen çiftin ilk çocukları İlber Ortaylı’da Bregenz’de dünyaya geldi.
İki yaşındayken ailesiyle birlikte Türkiye’ye göç etti. İlk ve orta öğrenimini İstanbul Avusturya Lisesinde tamamladı. 1965 yılında Ankara Atatürk Lisesinden mezun oldu.
1970 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümünü bitirdi.
Viyana Üniversitesi’nde Slav ve Doğu Avrupa dilleri hakkında öğrenim gördü.
Yüksek lisans çalışmasını Chicago Üniversitesinde Halil İnalcık ile yaptı. “Tanzimat sonrası mahallî idareler” başlıklı tezi ile Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesinde 1974 yılında doktor, “Osmanlı İmparatorluğu’nda Alman Nüfuzu” adlı çalışmasıyla 1979’da aynı Fakültede doçent oldu.
İmparatorluğun En Uzun Yüzyılı ve Türkiye Teşkilat ve İdare Tarihi kitaplarıyla tarih dünyasında tanındı.
1982 yılında üniversitelere uygulanan siyasi yaptırımlara tepki olarak görevinden istifa etti. Bu dönemde Viyana, Berlin, Paris, Princeton, Moskova, Roma, Münih, Strazburg, Yanya, Sofya, Kiel, Cambridge, Oxford ve Tunus’ta ders, seminer ve konferanslar verdi.
1989’da Türkiye’ye dönerek profesör oldu ve 1989-2002 yılları arasında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesinin idare tarihi anabilim dalının başkanlığını yaptı.
2002 yılında Galatasaray Üniversitesine, iki yıl sonra ise Bilkent Üniversitesine konuk öğretim üyesi olarak geçti. Şu anda Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi ve MEF Üniversitesi Hukuk Fakültesi Türk Hukuk Tarihi derslerini vermektedir. Galatasaray Üniversitesi senatosu üyesidir.
2005 yılında Topkapı Sarayı Müzesi Müdürü oldu. Yedi yıl bu görevde kalan Ortaylı, 2012 yılında yaş haddinden emekli oldu.
2018 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı bakanlık danışmanı oldu.
Ortaylı son olarak İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesinde Hukuk Tarihi Anabilim Dalı üyesiydi.
Ortaylı, ileri seviyede Almanca, Rusça, İngilizce, Fransızca, İtalyanca, Farsça ve iyi seviyede Latince bilmekteydi.