Türkiye'de hak ihlallerine ilişkin tablo ağırlaşıyor. AYM'ye yapılan bireysel başvurularda verilen ihlal kararları nedeniyle 2026 yılının Ocak-Ekim döneminde bütçeden 630,6 milyon TL tazminat ödendi. Haziran 2026 itibarıyla toplam hak ihlali kararı sayısı ise 85 bini aştı.
Birgün'den Mustafa Bildircin'in haberine göre; AKP’nin 2012'de, “Demokratik kazanım” olarak ilan ettiği AYM’ye bireysel başvuru hakkı, antidemokratik uygulamaların boyutunu gözler önüne serdi. Hak ihlali kararı verilen bireysel başvuru dosyalarında hükmedilen tazminatlar için bütçeden Ocak-Ekim 2026 döneminde yapılan ödeme, 631 milyon TL’ye dayandı.
Siyasi iktidarın, “Tarihi bir reform ve demokratik kazanım” sözleriyle savunduğu 2012 yılında getirilen Anayasa Mahkemesi’ne (AYM) bireysel başvuru hakkı, Türkiye’deki hak ihlallerinin boyutunu ortaya koydu. Eylül 2012-Haziran 2026 döneminde AYM’ye yapılan bireysel başvurulardan toplam 85 bin 4 hak ihlali kararı çıkı.
Toplumsal muhalefete yönelik, “Hizaya getirme aracı” olarak kullanıldığı belirtilen yargının yükü, AYM’ye bireysel başvuru hakkıyla daha da ağırlaştı.
BÜTÇEDE DELİK!
AYM'nin bireysel başvurulara yönelik hak ihlali kararlarıyla birlikte hükmettiği tazminat kararları ise bütçede delik açtı. Yüksek Mahkeme’nin hükmettiği tazminat kararları nedeniyle bütçeden Ocak-Ekim 2026 döneminde ödenen toplam para hesaplandı. Merkezi bütçeden, “Bireysel başvuru tazminat ödemeleri” adı altında 2026 yılının Ocak-Ekim döneminde yüz milyonlarca liralık ödeme yapıldığı öğrenildi.
Resmi verilere göre, 2025 yılında 111 milyon 561 bin TL olan AYM kararları kapsamında bireylere ödenen tazminat tutarı, Ocak-Ekim 2026 döneminde 630 milyon 673 bin TL’ye yükseldi.
2023’TE 1,3 MİLYAR TL
Bireysel başvuru tazminat ödemelerinde yıllara göre yaşanan değişim de dikkati çekti. 2022 yılında 279 milyon 614 bin TL olan bireysel başvuru tazminat ödemeleri, yıllara göre şöyle gerçekleşti:
• 2022: 279,6 milyon TL
• 2023: 1,3 milyar TL
• 2024: 155,8 milyon TL
• 2025: 111,5 milyon TL
• 2026 (Ocak-Ekim): 630,6 milyon TL
HAK İHLALİ TABLOSU
AYM’ye Eylül 2012-Haziran 2026 döneminde toplam 640 bin 880 bireysel başvuru yapıldı. Başvurulardan toplam 85 bin 4 kez, “En az bir hakkın ihlal edildiği yönünde” karar alındı. 23 Eylül 2012 ile 30 Haziran 2026 tarihleri arasında alınan hak ihlali kararlarının ihlal türüne göre dağılımı, şöyle sıralandı:
• Makul Sürede Yargılanma Hakkı: 56 bin 443
• Adil Yargılanma Hakkı: 9 bin 659
• Mülkiyet Hakkı: 7 bin 726
• İfade Özgürlüğü: 4 bin 972
• Özel Hayata ve Aile Hayatına Saygı Hakkı: 2 bin 430





