Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kırgızistan ziyareti dönüşünde uçakta gazetecilerin sorularını yanıtladı. Şanghay İşbirliği Teşkilatı ile ilişkilerden Rusya-Ukrayna savaşına, “Terörsüz Türkiye” sürecinden Suriye'deki gelişmelere, F-35 ve KAAN programlarından Yunanistan'ın Ege'deki askeri faaliyetlerine kadar birçok konuda değerlendirmelerde bulundu.
Erdoğan, Türkiye'nin hem Batı hem de Doğu ile ilişkilerini geliştirmeye devam edeceğini belirterek, dış politikada “360 derecelik” bir yaklaşım izlediklerini söyledi.
“ŞANGHAY İLE İLİŞKİLERİ DAHA İLERİ TAŞIYABİLİRİZ”
Şanghay İşbirliği Teşkilatı'nın Asya-Pasifik ile Orta Doğu'yu buluşturan önemli bir yapı olduğunu belirten Erdoğan, Türkiye'nin teşkilat ülkeleriyle ekonomik ve ticari ilişkilerini geliştirme hedefinde olduğunu söyledi.
Türkiye'nin teşkilata tam üyelik ihtimaline ilişkin de değerlendirmede bulunan Erdoğan, ilişkilerin gelecekte daha ileri seviyelere taşınmasının mümkün olduğunu ifade etti.
Erdoğan, olası bir üyeliğin Türkiye'nin Batı ile bağlarını koparması anlamına gelmeyeceğini vurgulayarak, “Hedefimiz; 360 derecelik bir vizyonla kendi ağırlığımızı artırmaktır” dedi.
PUTİN İLE RUSYA-UKRAYNA SAVAŞI GÖRÜŞÜLDÜ
Kırgızistan'daki zirve kapsamında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı görüşmeye de değinen Erdoğan, görüşmenin samimi ve verimli geçtiğini söyledi.
Rusya ile enerji, ticaret, turizm ve yatırım başta olmak üzere birçok alanda iş birliği bulunduğunu belirten Erdoğan, Rusya-Ukrayna savaşının bir an önce sona ermesini istediklerini ifade etti.
Türkiye'nin barışın sağlanması için üzerine düşeni yapmaya hazır olduğunu belirten Erdoğan, savaşın taraflar, bölge ve dünya açısından olumlu bir sonuç doğurmadığını söyledi.
“TERÖRSÜZ TÜRKİYE” İÇİN TAKVİM YERİNE HEDEF VURGUSU
“Terörsüz Türkiye” sürecine ilişkin soruyu da yanıtlayan Erdoğan, süreç için kesin bir tarih vermenin doğru olmayacağını söyledi.
Süreci bir takvimden ziyade hedef olarak gördüklerini belirten Erdoğan, devletin bu konuda bir yol haritası ve planının bulunduğunu ifade etti.
Erdoğan, Meclis'te oluşan geniş mutabakatın önemli olduğunu belirterek, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığındaki takip kurulunun atılacak adımları planlamaya başladığını söyledi.
Yasanın uygulanabilmesi için terör örgütünün fiilen silah bırakması ve tasfiye sürecinin tamamlanması gerektiğini belirten Erdoğan, sürecin ilgili kurumların koordinasyonunda ilerlediğini kaydetti.
“TOPLUMSAL BÜTÜNLEŞMEYİ ZEDELEYEN SÖYLEMLERİ HOŞ GÖREMEYİZ”
DEM Parti içerisinden gelen bazı açıklamalara ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Erdoğan, sürecin dar bir çerçevede ele alınmaması gerektiğini söyledi.
Samimiyet, sorumluluk ve sağduyu vurgusu yapan Erdoğan, toplumsal bütünleşmeyi zedeleyen ve geçmişte terörün oluşturduğu fay hatlarını yeniden harekete geçirme riski taşıyan söylemlere karşı olduklarını ifade etti.
Erdoğan, farklılıkların ortadan kaldırılmasının değil, Türkiye ortak paydasında buluşmanın hedeflendiğini belirterek bu yaklaşımı “Büyük Türkiye Mutabakatı” olarak nitelendirdi.
“TERÖR DEFTERİ ARTIK KAPANMALI”
Suriye'deki YPG-PYD yapılanmasının fesih ve entegrasyon kararına ilişkin de konuşan Erdoğan, gelişmeyi olumlu karşıladığını söyledi.
Suriye'nin bütün unsurlarıyla birlik ve bütünlük içerisinde olmasının Türkiye açısından önemli olduğunu belirten Erdoğan, bölgedeki gelişmelerin yakından takip edildiğini ifade etti.
Suriye'nin yeniden inşası ve ekonomik kapasitesinin artırılması için uluslararası toplumun destek vermesi gerektiğini belirten Erdoğan, “Terör defteri artık kapanmalı, silahın, şiddetin devri artık kapanmalı” mesajını verdi.
“ABD, SURİYE'NİN GERÇEKLERİNİ FARK ETTİ”
ABD'nin son dönemde Suriye'nin toprak bütünlüğüne yönelik mesajlarının Türkiye'nin yıllardır savunduğu politikayla örtüşüp örtüşmediği sorusunu da yanıtlayan Erdoğan, Ankara'nın Suriye konusunda yaklaşımının değişmediğini söyledi.
Türkiye'nin Suriye'nin terör örgütlerinin faaliyet alanına dönüşmemesi gerektiğini uzun süredir dile getirdiğini belirten Erdoğan, Washington'ın da artık Suriye'deki gerçekleri gördüğünü savundu.
Erdoğan, Suriye'nin yeniden imarı için komşu ve dost ülkeleri destek vermeye çağırdı.
F-35 MESAJI: “KAAN'DAN VAZGEÇMİYORUZ”
Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil edilmesi ve S-400'lerin üçüncü bir ülkeye devredilebileceği iddialarına ilişkin soruyu da yanıtlayan Erdoğan, ABD ile F-35 konusundaki görüşmelerin sürdüğünü belirtti.
Türkiye'nin daha önce F-35 programına ortak olduğunu ve programa önemli katkılar sunduğunu hatırlatan Erdoğan, ABD'deki sürecin tamamlanmasıyla meselenin geride bırakılmasını beklediklerini söyledi.
Ancak Türkiye'nin savunma alanında kendi projelerinden vazgeçmeyeceğini vurgulayan Erdoğan, “KAAN'dan vazgeçmiyoruz. Kendi hava savunma sistemlerimizi geliştirmekten vazgeçmiyoruz. Aksine Türkiye'nin seçeneklerini artırıyoruz” ifadelerini kullandı.
KARADENİZ'DE TİCARİ GEMİLER İÇİN GÜVENLİK MEKANİZMASI ÇAĞRISI
Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle Karadeniz'deki ticari gemilerin güvenliğine yönelik risklerin artmasına da değinen Erdoğan, yalnızca Türk bayraklı veya Türk işletmecilerin kullandığı gemilerin değil, bölgedeki tüm sivil deniz taşımacılığının güvenliğinin sağlanması gerektiğini söyledi.
Karadeniz'de ticari deniz taşımacılığını kalıcı şekilde güvence altına alacak bir mekanizmaya ihtiyaç olduğunu belirten Erdoğan, tahıl krizinin özellikle Afrika'da yeniden ortaya çıkabileceği uyarısında bulundu.
YUNANİSTAN'A “GAYRİ-ASKERİ STATÜ” UYARISI
Yunanistan'ın Ege adalarındaki askeri faaliyetleri de Erdoğan'ın gündemindeydi.
Türkiye'nin Yunanistan ile iyi komşuluk ilişkileri temelinde hareket etmek istediğini belirten Erdoğan, Ankara'nın yapıcı tutumunun karşılığını her zaman göremediğini söyledi.
Türkiye'nin başka ülkelerin topraklarında gözü olmadığını ancak kendi haklarının ihlal edilmesine de izin vermeyeceğini belirten Erdoğan, uluslararası anlaşmalara uyulması gerektiğini vurguladı.
Erdoğan, "Yunanistan girdiği yanlış yoldan dönmeli, gayriaskeri statüdeki adaları silahlandırmaktan vazgeçmeli. Tarih, ibret alanlar için çok iyi yol göstericidir." dedi.
Türkiye'nin serinkanlı ve sağduyulu yaklaşımının yanlış yorumlanmaması gerektiğini belirten Erdoğan, “Kimseye de haklarını çiğnetmez” ifadelerini kullandı.
Erdoğan, Türkiye'nin bölgede barış, güvenlik ve istikrar için çalışmayı sürdüreceğini belirtti.