ABD Başkanı Donald Trump’tan Ukrayna’nın Patriot hava savunma mühimmatını kendi topraklarında üretmesinin önünü açabilecek dikkat çekici bir hamle geldi.
Trump, Truth Social hesabından Washington Post’ta yayımlanan ve Kiev’e Patriot önleme füzelerini Ukrayna’da üretmesi için lisans verilmesini savunan görüş yazısını herhangi bir yorum yapmadan paylaştı.
Trump’ın bu paylaşımı, birkaç hafta önceki açıklamalarıyla karşılaştırıldığında dikkat çekici bir değişim olarak değerlendirildi.
TRUMP DAHA ÖNCE MESAFELİYDİ
Trump, 31 Temmuz’da yaptığı açıklamada ABD’nin silah üretim teknolojilerini başka ülkelere aktarma konusunda oldukça temkinli davranması gerektiğini söylemişti.
ABD Başkanı, Patriot ve Tomahawk sistemlerine ilişkin üretim teknolojilerinin Ukrayna’ya aktarılmasına o tarihte onay verilmediğini açıklamıştı.
Son paylaşım ise Washington’un Ukrayna’da Amerikan lisansı altında belirli mühimmatların üretilmesi seçeneğini yeniden değerlendirebileceği şeklinde yorumlandı.
UKRAYNA SADECE KULLANICI OLMAKTAN ÇIKABİLİR
Patriot önleme füzelerinin Ukrayna’da üretilmesine izin verilmesi halinde Kiev, Amerikan savunma sistemlerini kullanan ülke konumunun ötesine geçerek bazı mühimmatların üretim sürecine doğrudan dahil olabilir.
Bu model, Ukrayna’nın savaş sırasında ihtiyaç duyduğu hava savunma mühimmatına daha hızlı erişmesini sağlayabilecek bir seçenek olarak görülüyor.
Aynı zamanda ABD’nin üzerindeki üretim yükünün bir bölümünün zaman içinde Avrupa’daki üretim altyapısına kaydırılması da gündeme gelebilir.
WITKOFF VE KUSHNER ÖNCESİ DİKKAT ÇEKEN ZAMANLAMA
Trump’ın Patriot paylaşımının, özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner’ın Moskova ve Kiev temasları öncesinde gelmesi de dikkat çekti.
Trump, iki temsilcisinin Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirmeye yönelik yeni bir öneriyle bölgeye gideceğini açıklamıştı.
Witkoff ve Kushner’ın Moskova’da Vladimir Putin, ardından Kiev’de Volodimir Zelenski ile görüşmesi beklenirken, önerinin ayrıntıları kamuoyuna açıklanmadı.
Zelenski ise görüşmeler kapsamında Rusya ile ateşkes seçeneğinin gündeme getirilmesini istedi.
CEPHEDE SALDIRILAR SÜRÜYOR
Diplomatik trafiğe rağmen savaş sahasında çatışmalar devam ediyor.
Rusya’nın Dnipropetrovsk bölgesindeki Kamianske’ye düzenlediği hava saldırısında 4 kişinin öldüğü, 5 kişinin yaralandığı bildirildi.
Ukrayna da Kiev’deki Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) karargahının insansız hava aracıyla hedef alındığını açıkladı. Zelenski, saldırının SBU başkanının ofisini hedef aldığını belirterek Rusya’ya karşı “uygun ve somut bir karşılık” hazırlanması talimatı verdi.
ABD’NİN MÜHİMMAT STOKLARI DA GÜNDEMDE
Patriot üretimine ilişkin tartışmanın arka planında ABD’nin mühimmat stoklarına yönelik endişeler de bulunuyor.
Reuters’ın ABD’li yetkililere dayandırdığı ağustos ayındaki haberine göre, İran’la yaşanan savaş sırasında Amerikan ordusunun ATACMS ve yeni nesil PrSM uzun menzilli füze stoklarının önemli bölümü tüketildi. Hava savunma mühimmatlarında da ciddi azalma yaşandığı bildirildi.
CSIS ise temmuz sonunda ABD’nin elinde 1.000’den az Patriot ve yaklaşık 250 THAAD önleme füzesi kaldığını tahmin etti.
PATRIOT ÜRETİMİ ARTIRILACAK
ABD yönetimi, azalan stokların yeniden oluşturulması için üretim kapasitesini artırmaya yöneldi.
Lockheed Martin’e Patriot PAC-3 MSE üretimi için 7 yıllık ve 58,6 milyar dolara kadar çıkabilecek bir sözleşme verildi. Yıllık üretim kapasitesinin yaklaşık 600’den 2 bine çıkarılması hedefleniyor.
Pentagon’un ayrıca Patriot ve THAAD sistemlerinde kullanılan parçaların üretimini hızlandırmak amacıyla yeni milyarlarca dolarlık anlaşmalar yaptığı bildirildi.
Trump’ın paylaşımı henüz Ukrayna’ya üretim lisansı verildiği anlamına gelmezken, Washington’un daha önce mesafeli yaklaştığı bu seçeneği yeniden açık biçimde tartışmaya açması, ABD’nin Ukrayna politikasında dikkat çekici bir sinyal olarak öne çıktı.
