ABD ve İsrail, İran’a yönelik ani bir saldırı başlattı. Operasyon kapsamında başkent Tahran başta olmak üzere beş şehirde bazı kritik noktaların vurulduğu bildirildi. Donald Trump, saldırının hedefinin “rejim kaynaklı tehditleri ortadan kaldırmak” olduğunu açıkladı. İlk saldırıların ardından, İran tarafından İsrail’e füzeler ateşlendiği kaydedildi.
PİYASALARDA JEOPOLİTİK RİSK
Saldırı, hafta sonu tatili nedeniyle piyasalar kapalıyken gerçekleşti. Ancak bölgede artan askeri hareketlilik, küresel piyasalarda jeopolitik risk algısını yükseltti. Enerji piyasalarında arz güvenliği endişeleri fiyatları yukarı taşıdı:
Brent petrol varili, şubatın son işlem gününü yüzde 3 artışla 73,12 dolardan kapattı ve Haziran 2025’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.
Batı Teksas (WTI) ham petrol varili yüzde 2,7 yükselişle yaklaşık 67,22 dolardan işlem gördü.
Enerji piyasalarındaki oynaklık, olası gerilim ve askeri müdahale senaryolarına bağlı olarak daha da artabilir. Uzmanlar, ABD yönetiminin düşük petrol fiyatlarını destekleyen politika yaklaşımı nedeniyle olası bir geniş çaplı müdahalenin kalıcı yüksek fiyat baskısı yaratma riskini göze alamayacağını belirtiyor.
YÜZDE 10'LUK ARTIŞ VE PİYASA ETKİSİ
Primary Vision Network’in Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, petrol fiyatlarındaki artışın kalıcı olmasını beklemediğini söyledi. Rizvi, saldırının şiddeti ve kapsamına bağlı olarak piyasalarda dalgalanma olacağını belirterek şunları aktardı:
Enerji altyapısının hedef alınmaması durumunda bile petrol fiyatlarında yaklaşık yüzde 10’luk artış görülebilir.
Saldırı sınırlı kalırsa pazartesi petrol fiyatlarında düşüş yaşanabilir.
Küresel hisse senetlerindeki satış baskısı, saldırının niteliğine bağlı olarak değişebilir.
Piyasaların önemli bir kısmı olası saldırıyı önceden fiyatlamış durumda; sert dalgalanma için beklenenden büyük bir tırmanış gerekir.
HÜRMÜZ BOĞAZI RİSKİ
Rizvi, Hürmüz Boğazı’nın kapanması durumunda petrol fiyatlarının varil başına 150 dolara kadar yükselebileceğini öngördü. Böyle bir senaryoda:
Küresel büyüme yaklaşık yüzde 1,5 baskı altında kalabilir.
Altın fiyatları 6.500 doların üzerine çıkabilir.
ABD enflasyonu yeniden yüzde 4,5 seviyelerine yaklaşabilir.
Rizvi ayrıca, uzun süreli bir çatışmanın özellikle gelişmekte olan ülkeleri etkileyeceğini vurguladı:
Enerji bağımlılığı bazı ülkelerde yüzde 80-95 seviyelerine ulaşabiliyor ve bu durum gıda enflasyonu ve yaşam maliyetini artırabilir.
Çatışmanın Suudi Arabistan ve İsrail gibi diğer bölgesel aktörlere yayılması halinde piyasalar, bölgesel savaş riskini fiyatlamaya başlayabilir.
Bu gelişmeler, hem enerji hem de finans piyasaları üzerinde önümüzdeki günlerde yüksek volatilite olabileceğine işaret ediyor.